Het tekort aan gastouders groeit al jaren. Toch praten we in de media vooral over wachtlijsten en tekorten, terwijl we nauwelijks kijken naar waarom mensen afhaken nog vóórdat ze officieel zijn gestart. Steeds vaker lijken verwachtingen, communicatie en beeldvorming een destructieve rol te spelen binnen de gastouderopvang. We leven in een cultuur waarin we elkaar constant de maat nemen. De ‘moedermaffia’ regeert: een wereld waarin één momentopname, een rondslingerende stofzuigerstang of een kopje op het aanrecht, genoeg is om iemands volledige professionaliteit bij het grofvuil te zetten.
Onderstaand verhaal laat zien hoe dit constante ‘veroordelen’ werkt, zeker wanneer een gastouderbureau niet naast de opvang staat, maar direct meegaat in de aanval.

Een moeder vertelt

Eind maart 2026 had ik een gesprek met een vraagouder. Het gesprek stond gepland direct na mijn werk. Ik was letterlijk net thuis toen ze aan de deur stond. Naast mijn baan heb ik onlangs mijn HBO-studie afgerond en run ik mijn eigen bedrijf. In combinatie met de zorg voor mijn grote gezin betekent dit dat ik gewend ben om op hoog niveau te schakelen en verantwoordelijkheid te dragen. Juist nu de studie is afgerond, ontstaat er voor mij de ruimte en focus om mijn visie op professionele gastouderopvang in de praktijk te brengen.

Omdat ik letterlijk net uit mijn werk kwam, had ik nog geen tijd gehad om de laatste dagelijkse dingetjes op te ruimen. Er stond nog een beetje afwas op het aanrecht en de stofzuigerstang lag nog op de grond omdat ik midden in mijn routine zat. Verder was het gewoon schoon.

Voorbereiding richting start

Tijdens dat gesprek heb ik ook uitgelegd dat ik op dat moment nog helemaal niet opvang-startklaar was. Er moest nog veel gebeuren voordat ik officieel kon beginnen als gastouder. Ik zei dat ik alles nog GGD-opvang-startklaar moest maken voor de GGD. Ik heb daarbij niet expliciet stap voor stap uitgelegd wat ik allemaal van plan was om nog te doen. Misschien was dat mijn fout. Maar ik ga er ergens ook vanuit dat mensen begrijpen dat je niet zomaar GGD-goedgekeurd wordt als je huis niet op orde zou zijn. Na het gesprek hebben we normaal afscheid genomen en ben ik verder gegaan met schoonmaken.

Opbouw van de woning en plannen

Voor de voor- en achtertuin moest nog een plan van aanpak komen, juist omdat ik nog niet precies wist welke richting ik op wilde. Er zou nog een nieuwe bank komen, er moest waar nodig geschilderd worden en mogelijk zou er een nieuw behangetje komen in de gang en keuken. Ook zou er leeftijdsafhankelijk speelgoed worden aangeschaft en natuurlijk moest er nog een traphekje geplaatst worden. Daarnaast zou er nog een extra grote schoonmaak plaatsvinden voordat de opvang daadwerkelijk zou starten. Ik wilde juist alles goed en professioneel aanpakken voordat ik officieel zou beginnen.

Kinder-EHBO en de “bom” van de bemiddelaar

Ze gaf aan dat ze op afspraak wilde komen, want voordat ik überhaupt bemiddeld zou worden, moest er eerst een gesprek komen. Vanuit dat gesprek zou zij wel bekijken hoe we verder zouden gaan. Ik schrok me een hoedje. GGD? Hygiëne in het verleden? Waar kwam dit ineens vandaan? Het huis was schoon, ik maak dagelijks schoon en mijn eerdere GGD-ervaring was juist heel erg positief en ik weet dat ik nu ook weer een super positieve beoordeling zou krijgen. Wat hierbij opviel, was de werkwijze van de bemiddelaar. Dit zware en beschuldigende bericht werd verstuurd op een moment dat de bemiddelaar zelf de gehele week onbereikbaar was wegens vakantie.

Hoewel ik direct probeerde contact op te nemen voor een toelichting, was er geen enkele mogelijkheid tot dialoog of opheldering. In een professionele sector waarin zorgvuldigheid en communicatie de basis vormen, is het essentieel dat een bemiddelaar de principes van hoor en wederhoor toepast.

De confrontatie: vluchten van verantwoordelijkheid

Omdat ik duidelijkheid wilde, besloot ik zelf de vraagouder om feedback via Whatsapp te vragen. Ze ontweek de vraag direct en gaf een raar antwoord met een high-five emoticon. Waarop ik reageerde met “Nee, ik vraag jóú om feedback.” Daarop reageerde ze met: “Oh zo. Ja, hygiëne.” Ik confronteerde haar direct: “Wat is er niet hygiënisch? Wees specifiek. ‘Niet hygiënisch’ zou betekenen dat ik niet schoonmaak, en ik maak wel degelijk schoon. Dus wat precies is niet hygiënisch?” Ze gaf hier geen antwoord op.

Ik zei: “Ik heb je toch verteld dat binnen en buiten onder handen wordt genomen om het volledig GGD-startklaar te maken?”
Haar enige reactie op deze vraag was: “Ik heb al een andere gastouder.” Waarop ik antwoordde: “Daarom zeg ik het niet; ik vraag om feedback zodat ik weet wat je precies bedoelt en dit mee kan nemen. En was jij dat van die GGD-opmerking? Ik stelde deze vraag expliciet op deze manier omdat ik niet wist of dit van de bemiddelaar of van haar kwam, waarna ik vervolgde: “Want ik heb een super positieve GGD-beoordeling gehad in het verleden en die krijg ik nu dus ook.”
Op dat moment probeerde ze de boel te verdraaien en zei: “Oh, dus er zijn meerdere?” Gevolgd door de mededeling dat ik haar niet moest lastigvallen, dat ze feedback had gegeven en ik de bemiddelaar maar moest berichten.

Ze voelde zich duidelijk betrapt en deflecteerde. Ik gaf toen geïrriteerd als antwoord: “Nee, er zijn geen meerdere en ik zal JOU eens feedback geven: doe je oren open en je ogen, en koop voor je dochtertje passende schoenen.” Tijdens ons gesprek had haar dochtertje namelijk veel te grote schoenen aan. Hierna heb ik haar gelijk geblokkeerd op alles. Voor mij was het klaar. Als je geen duidelijke feedback kan geven, dan weet je het zelf misschien ook niet of ben je bang voor de confrontatie.

Besluit om te stoppen

Daarna heb ik de bemiddelaar een bericht gestuurd dat ik haar bericht nog eens goed heb gelezen en dat ik van mening was dat het voor mij op deze manier niet hoefde. Ik gaf aan dat ik mij niet herken in een containerbegrip als “niet hygiënisch” zonder concrete uitleg en dat ik geen idee heb waar de GGD-opmerking vandaan komt. Mijn ervaring met de GGD is juist heel positief. Ik kreeg een hele positieve rapportage in het verleden. Ook heb ik in het bericht gezegd dat de eisen voor gastouders enorm hoog zijn en de beloning voor dit werk laag. Je doet dit werk dus echt alleen om ouders te helpen. Als je dan op deze manier wordt veroordeeld en behandeld, dan hoeft het voor mij niet.

Reflectie en Professionaliteit

Omdat de ouder weigerde specifiek te zijn, is deze aspirant-gastouder achteraf zelf gaan speculeren wat het in hemelsnaam geweest kon zijn. Ze is alles bij langs gegaan en uit voorzorg zelfs alvast begonnen aan de grote schoonmaak die pas later gepland stond. Ook de nieuwe bank is inmiddels al besteld. Dit laat zien dat de motivatie en de professionele standaard er vanaf het begin waren. Maar in plaats van dit als normale feedback te geven tijdens de kennismaking, kozen de ouder en het gastouderbureau voor een allesverwoestend oordeel achteraf.

Gestopt voordat de opvang begon

Dit verhaal staat niet op zichzelf. Het is het failliet van het vertrouwen in de sector door de invloed van de moedermaffia. Wanneer professionals vogelvrij zijn voor de grillen en onjuistheden van anderen, haken ze af. Feitelijk is deze gastouder al gestopt voordat ze officieel begonnen was. En zolang dit ‘veroordelen’ de norm blijft, zal het tekort in de opvang alleen maar blijven groeien.

Heb jij ook een ervaring in de kinderopvang die je wilt delen? Wij geven graag ruimte aan echte verhalen. Stuur jouw verhaal naar info@castlevernie.nl en laat jouw stem horen.